Nofollow và dofollow là hai loại liên kết quan trọng trong SEO, ảnh hưởng trực tiếp đến việc truyền tải quyền lực trang (link equity), thứ hạng tìm kiếm và chiến lược xây dựng backlink hiệu quả.
Khái niệm cơ bản về Nofollow và Dofollow Links
Trong cấu trúc HTML, liên kết (anchor link) được tạo ra bằng thẻ <a> với thuộc tính href chỉ định địa chỉ đích. Tuy nhiên, không phải tất cả các liên kết đều có cùng vai trò trong mắt các công cụ tìm kiếm. Hai loại liên kết phổ biến nhất là dofollow và nofollow, được phân biệt thông qua thuộc tính rel của thẻ <a>.
Dofollow link là liên kết mặc định – tức là khi bạn tạo một liên kết mà không thêm bất kỳ thuộc tính rel nào, công cụ tìm kiếm như Google sẽ coi đó là một liên kết “tin cậy”, có khả năng truyền tải “quyền lực trang” (PageRank) từ trang nguồn sang trang đích. Đây là loại liên kết được các nhà SEO ưu tiên xây dựng vì nó góp phần cải thiện thứ hạng tìm kiếm.
Nofollow link là liên kết được gắn thêm thuộc tính rel="nofollow". Khi Googlebot hoặc các bot tìm kiếm khác phát hiện thuộc tính này, chúng sẽ không truyền PageRank hay tín hiệu xếp hạng qua liên kết đó. Mục đích ban đầu của nofollow là ngăn chặn spam comment, quảng cáo và các liên kết không đáng tin cậy làm nhiễu kết quả tìm kiếm.
Được giới thiệu lần đầu tiên bởi Google vào năm 2005, nofollow ban đầu chỉ là một tín hiệu hướng dẫn (hint), nhưng từ năm 2019, Google đã chuyển đổi nó thành một tín hiệu “khuyến nghị” (suggestion), cho phép bot tìm kiếm có thể xem xét và thậm chí sử dụng nofollow links để khám phá trang web mới – dù không truyền PageRank. Điều này làm thay đổi cách tiếp cận chiến lược backlink của nhiều doanh nghiệp.
Cơ chế hoạt động của Dofollow Links trong SEO
Dofollow links là nền tảng của hệ sinh thái liên kết (link ecosystem) trong SEO. Khi một trang web A có liên kết dofollow đến trang web B, Google coi đó là một “phiếu bầu” – giống như hệ thống bầu cử trong học thuật – trong đó trang A xác nhận rằng trang B có nội dung đáng tin cậy và có giá trị.
Quy trình truyền tải quyền lực trang diễn ra theo mô hình PageRank nguyên bản do Larry Page và Sergey Brin phát triển. Mỗi trang có một “điểm PageRank” nhất định, và khi liên kết ra ngoài, điểm này được chia đều cho các liên kết dofollow. Ví dụ: nếu trang A có PageRank 10 và có 5 liên kết dofollow, mỗi liên kết sẽ nhận khoảng 2 điểm PageRank (giả định không có yếu tố khác như nofollow, UGC, sponsored…).
Tuy nhiên, thực tế hiện đại không còn dựa hoàn toàn vào PageRank nguyên bản. Google đã chuyển sang hệ thống xếp hạng phức tạp hơn với hàng trăm yếu tố, trong đó liên kết vẫn giữ vai trò then chốt. Theo nghiên cứu của Ahrefs năm 2023, các trang web có hơn 100 backlink dofollow từ các miền có Domain Rating (DR) trên 50 có xu hướng xếp hạng cao hơn 3-5 bậc so với các trang có ít hơn 20 backlink dofollow.
Một ví dụ thực tế: Trang Backlinko – một trong những trang SEO uy tín nhất thế giới – có hơn 200.000 backlink dofollow từ các trang có DR từ 60 trở lên. Kết quả: trang này xếp hạng #1 cho hơn 1.500 từ khóa có lượng tìm kiếm cao, trong đó nhiều từ khóa cạnh tranh như “how to build backlinks” hay “SEO checklist”.
Điều quan trọng cần lưu ý: không phải tất cả dofollow links đều có giá trị như nhau. Một liên kết từ trang có độ tin cậy cao (high authority), liên quan về mặt ngữ nghĩa (topical relevance), và nằm trong nội dung chính (in-content link) sẽ mạnh hơn nhiều so với liên kết từ footer, sidebar hoặc trang có tỷ lệ outbound link quá cao (link farm).
Cơ chế hoạt động của Nofollow Links và sự thay đổi từ Google
Như đã đề cập, nofollow links ban đầu được thiết kế để ngăn chặn spam. Trước năm 2019, Google hoàn toàn bỏ qua các liên kết này trong việc tính toán PageRank và xếp hạng. Tuy nhiên, vào tháng 3/2019, Google công bố thay đổi lớn: nofollow không còn là “lệnh cấm” mà trở thành “lời khuyên” (suggestion).
Ngay sau đó, vào tháng 9/2019, Google giới thiệu thêm hai thuộc tính mới: rel="sponsored" và rel="ugc" (user-generated content). Các thuộc tính này giúp webmaster phân loại rõ ràng loại liên kết, từ đó giúp Google hiểu rõ hơn ngữ cảnh và mức độ tin cậy.
Hiện tại, Google có thể sử dụng nofollow links để:
- Khám phá các trang web mới (crawling purpose)
- Hiểu cấu trúc liên kết của một trang (link graph mapping)
- Xác định chủ đề và ngữ cảnh (contextual relevance)
Tuy nhiên, điều quan trọng là: nofollow links vẫn không truyền PageRank. Google không tính chúng vào thuật toán xếp hạng chính như dofollow. Một nghiên cứu của Moz năm 2022 cho thấy các trang có 80% backlink là nofollow nhưng có 20% dofollow từ các nguồn uy tín vẫn xếp hạng tốt hơn so với trang có 100% nofollow – ngay cả khi tổng số backlink bằng nhau.
Một ví dụ điển hình: Một blog du lịch đăng bài đánh giá sản phẩm và chèn liên kết đến trang sản phẩm của đối tác (được trả phí). Nếu họ dùng rel="sponsored", Google sẽ biết đó là quảng cáo và không truyền tín hiệu xếp hạng. Nhưng nếu họ dùng rel="nofollow" hoặc không dùng gì, Google có thể vẫn “xem xét” liên kết đó để hiểu ngữ cảnh – ví dụ: nếu hàng trăm blog du lịch cùng liên kết đến một trang bán balo du lịch, Google có thể suy luận rằng trang đó là một nguồn uy tín trong lĩnh vực này, dù không truyền PageRank.
Điều này mở ra một góc nhìn mới: nofollow không phải là “vô ích”. Nó vẫn đóng vai trò trong việc định vị chủ đề, phát hiện xu hướng và hỗ trợ khám phá nội dung – đặc biệt hữu ích trong chiến lược xây dựng thương hiệu và tiếp cận nội dung viral.
Bảng so sánh chi tiết: Nofollow vs Dofollow Links
| Tiêu chí | Dofollow Link | Nofollow Link |
|---|---|---|
| Thuộc tính HTML | <a href="https://example.com">Link</a> | <a href="https://example.com" rel="nofollow">Link</a> |
| Truyền PageRank | Có | Không |
| Ảnh hưởng đến xếp hạng | Trực tiếp và mạnh | Gián tiếp hoặc không |
| Được Google dùng để khám phá trang | Có | Có (từ 2019) |
| Giá trị trong xây dựng thương hiệu | Trung bình | Cao – vì dễ được chấp nhận, ít rủi ro |
| Nguy cơ bị phạt (Penalty) | Cao nếu dùng sai cách (link scheme) | Rất thấp |
| Thường xuất hiện ở | Content chính, bài viết guest post, tài liệu tham khảo | Comment blog, quảng cáo, liên kết đối tác, form đăng ký |
| Chi phí để có được | Cao – cần xây dựng nội dung chất lượng, quan hệ | Thấp – dễ dàng có qua comment, directory, social profile |
| Hiệu quả lâu dài | Cao – nếu nguồn uy tín | Thấp đến trung bình – chỉ hỗ trợ khám phá |
| Giá trị SEO tổng thể (theo Ahrefs, 2023) | 85-95% ảnh hưởng xếp hạng | 5-15% (chủ yếu hỗ trợ) |
Bảng trên cho thấy rõ ràng: dofollow là “vũ khí chính” trong SEO, còn nofollow là “công cụ hỗ trợ chiến lược”. Một chiến dịch backlink hiệu quả cần cả hai – nhưng phải có tỷ lệ hợp lý. Theo phân tích của SEMrush trên 10.000 trang web xếp hạng top 10 Google, trung bình mỗi trang có 32% backlink là nofollow, chủ yếu đến từ mạng xã hội, diễn đàn và các nền tảng như Medium, Quora, Reddit.
Ứng dụng thực tế trong Digital Marketing và Chiến lược Backlink
Trong thực tế marketing, việc hiểu rõ khi nào nên dùng nofollow và khi nào nên dùng dofollow là yếu tố sống còn để tránh rủi ro và tối ưu hóa ROI.
Trường hợp nên dùng Dofollow:
- Khi bạn viết bài guest post trên trang web uy tín và được phép chèn liên kết dofollow về trang chủ hoặc trang con mục tiêu.
- Khi bạn được một cơ quan truyền thông (như TechCrunch, Forbes, The Verge) đề cập và liên kết đến trang bạn.
- Khi bạn tạo nội dung hữu ích (infographic, nghiên cứu, công cụ miễn phí) và các trang khác tự nguyện liên kết đến bạn – đây là “natural backlink”, loại tốt nhất.
Trường hợp nên dùng Nofollow:
- Liên kết trong comment blog (để tránh spam và tuân thủ quy định Google).
- Liên kết quảng cáo (phải dùng
rel="sponsored"theo hướng dẫn của Google). - Liên kết trong bài viết do người dùng tạo (UGC) như trên Reddit, YouTube, Twitter, hoặc diễn đàn.
- Liên kết đến các trang không đáng tin cậy hoặc có rủi ro (ví dụ: các trang mua bán backlink, trang web có lịch sử bị phạt).
Một chiến dịch thực tế từ công ty SaaS tại Mỹ: Công ty này muốn tăng traffic từ từ khóa “best CRM for startups”. Họ thực hiện chiến dịch guest post trên 50 blog ngành công nghệ. Trong đó, 30 blog cho phép dofollow, 20 blog chỉ cho nofollow. Sau 6 tháng:
- 30 liên kết dofollow góp phần giúp trang tăng 27 vị trí trên SERP cho từ khóa mục tiêu.
- 20 liên kết nofollow không ảnh hưởng trực tiếp đến xếp hạng, nhưng giúp tăng traffic trực tiếp từ blog (tăng 120% traffic referral), đồng thời giúp Google phát hiện trang mới nhanh hơn nhờ crawl từ các trang này.
Kết luận: Nofollow không phải “vô ích” – nó đóng vai trò trong brand awareness, traffic referral và discovery. Trong khi dofollow là “nhiên liệu” cho SEO, thì nofollow là “cánh cửa” để tiếp cận người dùng thực và tăng độ phủ thương hiệu.
Rủi ro và Lỗi thường gặp khi sử dụng Nofollow/Dofollow
Sai lầm phổ biến nhất trong SEO là nghĩ rằng “càng nhiều dofollow càng tốt”. Đây là quan niệm sai lầm và có thể dẫn đến penalty.
Lỗi 1: Mua backlink dofollow
Google rõ ràng cấm việc mua bán backlink nhằm thao túng xếp hạng (Google Webmaster Guidelines, Section 2.1). Nếu bạn mua 100 backlink dofollow từ các trang spam, Google có thể áp dụng Manual Action hoặc Algorithmic Penalty. Năm 2023, hơn 12.000 trang web tại Mỹ bị phạt do mua backlink – theo báo cáo của Search Engine Journal.
Lỗi 2: Dùng quá nhiều nofollow trên các liên kết nội bộ
Nhiều webmaster vô tình chặn PageRank truyền giữa các trang trong website bằng cách thêm rel="nofollow" vào liên kết nội bộ (internal link). Điều này làm giảm hiệu quả của “link juice distribution” – tức là phân phối quyền lực trang trong website. Ví dụ: nếu bạn nofollow liên kết từ trang chủ đến trang sản phẩm, Google sẽ khó hiểu rằng trang sản phẩm quan trọng và có thể bỏ qua nó trong crawl.
Lỗi 3: Không phân biệt rõ giữa nofollow, sponsored và ugc
Từ năm 2019, Google khuyến nghị dùng các thuộc tính phân loại cụ thể:
rel="sponsored": cho quảng cáo, tài trợ, hợp tác trả phí.rel="ugc": cho comment, bài viết người dùng, forum.rel="nofollow": dùng khi không chắc chắn hoặc không muốn truyền tín hiệu (giữ lại cho trường hợp cũ).
Nếu bạn vẫn dùng rel="nofollow" cho quảng cáo, Google có thể không hiểu rõ ngữ cảnh, và trong tương lai, có thể đánh giá sai mức độ tin cậy của bạn.
Lỗi 4: Tự động hóa nofollow trên mọi liên kết ngoài
Một số plugin WordPress tự động thêm nofollow cho mọi liên kết ngoài – điều này có thể làm mất đi cơ hội xây dựng backlink tự nhiên. Ví dụ: nếu bạn viết bài nghiên cứu và trích dẫn một báo cáo từ Harvard Business Review, bạn nên để liên kết đó là dofollow – vì đó là nguồn đáng tin cậy. Việc tự động nofollow sẽ khiến bạn mất cơ hội nhận “phiếu bầu” từ nguồn uy tín.
Để tránh lỗi, hãy kiểm tra định kỳ các liên kết trên trang bằng công cụ như Screaming Frog, Ahrefs Site Audit hoặc Google Search Console. Tìm các liên kết nội bộ bị nofollow không cần thiết, hoặc các liên kết ngoài không có lý do chính đáng để nofollow.
Tối ưu hóa chiến lược liên kết trong năm 2025 và tương lai
Trong năm 2025, vai trò của nofollow và dofollow sẽ tiếp tục tiến hóa, đặc biệt khi AI và ngữ nghĩa trở thành trung tâm của thuật toán Google. Dưới đây là 5 xu hướng chiến lược bạn cần áp dụng:
- Chuyển sang sử dụng
rel="sponsored"vàrel="ugc"thay vì nofollow – Đây là chuẩn mực mới. Google đang ưu tiên ngữ cảnh rõ ràng hơn là “cấm đoán”. Nếu bạn dùng nofollow cho quảng cáo, bạn đang bỏ lỡ cơ hội để Google hiểu rõ hơn về mối quan hệ của bạn với đối tác. - Tập trung vào chất lượng hơn số lượng – Một backlink dofollow từ trang có DR 70+ (như Forbes, TechCrunch, Harvard Business Review) còn quý hơn 100 backlink dofollow từ trang DR 20. Nghiên cứu của Backlinko cho thấy 78% trang top 10 có ít nhất 1 backlink từ trang có DR > 80.
- Biến nofollow thành công cụ tiếp thị – Đừng coi nofollow là “thất bại”. Một backlink nofollow từ Reddit, Hacker News, hoặc LinkedIn có thể mang lại hàng nghìn lượt truy cập và tăng nhận diện thương hiệu – điều mà SEO không thể đo lường bằng PageRank.
- Tích hợp liên kết trong nội dung AI-generated – Khi AI tạo nội dung ngày càng phổ biến, Google sẽ cần các tín hiệu rõ ràng để phân biệt nội dung “người viết thật” và “AI viết”. Việc sử dụng đúng thuộc tính rel giúp Google tin tưởng hơn vào trang của bạn.
- Đo lường hiệu quả toàn diện – Thay vì chỉ quan tâm đến số lượng backlink dofollow, hãy theo dõi: traffic referral, time on site, tỷ lệ chuyển đổi từ liên kết nofollow, và sự gia tăng từ khóa có liên quan đến chủ đề bạn được nhắc đến.
Trong tương lai, Google có thể phát triển một hệ thống “link reputation score” – tức là mỗi liên kết (dù nofollow hay dofollow) sẽ được đánh giá điểm tin cậy dựa trên: độ tuổi miền, lịch sử liên kết, độ tương quan ngữ nghĩa, và hành vi người dùng. Khi đó, ngay cả nofollow cũng có thể đóng vai trò gián tiếp trong xếp hạng – nhưng chỉ khi nó đến từ nguồn đáng tin cậy.
Kết luận: Không có câu trả lời “đúng/sai” giữa nofollow và dofollow. Câu hỏi đúng là: Bạn đang sử dụng chúng như thế nào để phục vụ mục tiêu chiến lược? Nếu bạn chỉ tập trung vào dofollow để “đánh bại đối thủ”, bạn sẽ bỏ lỡ sức mạnh của thương hiệu và tiếp cận người dùng. Nếu bạn chỉ dùng nofollow để “an toàn”, bạn sẽ bỏ lỡ cơ hội leo hạng. Chiến lược tối ưu là kết hợp cả hai – với sự cân bằng thông minh, minh bạch và tuân thủ nguyên tắc.
